Deall yn well am y We

Mae'r Gyfres Deall yn Well yn debyg i lawlyfr perchennog i'r Rhyngrwyd: y lle i ddysgu am y cyngor a'r awgrymiadau gorau gan arweinwyr polisi a rhaglenwyr Mozilla.

Gofynnwch i chi eich hun

  1. Ydych chi'n chwilio am gysylltiad diogel wrth bori'r we? Ydych chi'n gwybod sut i adnabod un?

  2. Ydych chi'n gwneud cymaint i ddiogelu eich manylion ar-lein ag yr ydych gyda'ch eiddo personol?

  3. Sawl cyfrinair ydych chi'n eu defnyddio, a pha mor hir ydych chi wedi eu defnyddio?

Esbonio Diogelwch Ar-lein

Mae'n ymddangos yn frawychus ond mae diogelwch ar-lein mewn gwirionedd yn syml iawn: mae'n golygu diogelu eich hun a'ch manylion personol ar-lein. Does dim modd diogelu rhag pob bygythiad - ar-lein neu yn y byd go iawn. Ond mae modd lleihau eich risg gyda rhywfaint o wybodaeth a synnwyr cyffredin.

Mae'r fideo hwn gan Nova Labs, PBS yn cynnig gwybodaeth gefndirol gwych ar ddiogelwch ar-lein.

Gwyliwch Rhag y Tri Yma

Mae diogelu eich hun yn cychwyn gyda gwybod beth i fod yn ymwybodol ohono. Dyma restr sydyn o'r tri bygythiad diogelwch ar-lein mwyaf cyffredin:

Camddefnyddio

Mae hacwyr maleisus yn defnyddio pob math o driciau i gael mynediad at ac i fanteisio ar eich manylion personol. Fel gwe-rwydo (e.e. e-bost ffug o'r banc yn gofyn am eich manylion personol), sbamio, cyfrifon wedi eu hacio a'r e-bost “Tywysog Nigeria” clasurol (neu'r “sgam 419”). Amheuaeth iach yw eich ffrind gorau.

Profwch eich gwybodaeth gwe-rwydo

Drwgwar

Firysau, mwydod, ceffylau Trojan... Mae'r rhaglenni bach cas yma'n cael eu cynllunio i heintio eich peiriant er mwyn achosi difrod, dwyn manylion personol, ysbïo neu orfodi hysbysebion arnoch chi. Mae osgoi drwgwar yn golygu bod yn gall am le fyddwch yn clicio.

Ymosodiadau Rhwydwaith a Chyfrifiadur

Mae gwefannau a rhwydweithiau yn agored i ymosodiadau o'r syml i'r soffistigedig iawn. Hwn yw'r bygythiad mwyaf anodd ei rwystro. Ond gallwch osod ychydig mwy o rwystrau rhyngoch chi a'r ymosodwyr.

Adeiladu eich rhwyd ​diogelwch

Gallwch wella eich diogelwch ar-lein gyda'r mesurau diogelwch hyn sy'n cael eu hargymell gan arbenigwyr polisi Mozilla.

Edrych i'r ddau gyfeiriad

Y peth cyntaf a mwyaf pwysig yw talu sylw agos at ble a phryd fyddwch yn clicio.

Byddwch yn gall

Os nad yw'n ddolen neu llwytho i lawr yn teimlo'n iawn, mae'n debyg nad yw e. Gwnewch yn siŵr mai dim ond o ffynonellau dibynadwy fyddwch yn gosod rhaglenni, a pheidiwch clicio ar unrhyw beth sy'n edrych tamaid yn amheus – hyd yn oed pan fyddwch yn meddwl eich bod yn gwybod o le mae'n dod.

Cymrwch ofal yn gyhoeddus

Pan fyddwch ar y we ar rhwydwaith diwifr cyhoeddus, gall unrhyw un sy'n dewis craffu weld peth neu'r cyfan o'r hyn rydych yn ei wneud. Felly osgowch weithgareddau sensitif wrth syrffio'n gyhoeddus. A cyn eich bod yn rhannu unrhyw fath o wybodaeth ar-lein yn unrhyw le, meddyliwch am sut y gall hynny eich gwneud yn fregus.

Clowch eich drysau

Arferion cyfrinair cryf yw eich amddiffyniad gorau yn erbyn bron bob math o fygythiad ar y we.

Dewis PINau a cyfrineiriau cryf

Dyma awgrymiadau gan Mozilla ar greu cyfrinair cryf ar gyfer pob dyfais a chyfrif. Ewch i'r arfer o newid eich cyfrineiriau unwaith y flwyddyn.

Peidiwch â defnyddio'r un cyfrinair ym mhobman

Fyddech chi'n defnyddio un allwedd ar gyfer eich drws ffrynt, eich car, a'ch cadw-mi-gei? Na, mae'n debyg. Cadwch drefn gyda rheolwr cyfrinair yn lle hynny.

Cofiwch y ddau gam

Er mwyn yr diogelwch gorau, cymrwch fantais o'r dilysiad 2-gam lle bynnag y caiff ei gynnig. Dysgu rhagor.

Mewn argyfwng

Dyma yw beth i'w wneud os credwch fod eich cyfrif wedi ei gyfaddawdu.

Trwsio cyn iddo dorri

Mae diweddariadau meddalwedd fel newid olew mewn car – mae nhw'n drafferth, ond wrth edrych yn ôl, mae nhw'n werth eu gwneud. Diweddarwch eich apiau a'ch dyfeisiau yn rheolaidd i fanteisio ar welliannau diogelwch diweddaraf datblygwyr.

Gosod system diogelwch

Nawr eich bod wedi trin yr hanfodion, gosod y larwm. Mae'r rhaglenni hyn yn atal a diogelu rhag digwyddiadau ar-lein annisgwyl.

Meddalwedd gwrth-firws

Nid yw'n cynnig diogelwch yn erbyn popeth, ond mae'n fan cychwyn da. Dyma ddau ddewis rhad ac am ddim:

Ychwanegion Firefox

Bydd yr ychwanegion hyn eich helpu i weld beth rydych yn clicio arnyn nhw cyn clicio:

  • Long URL please — yn newid y rhan fwyaf o URLau byr gyda'r gwreiddiol i chi gael gwybod lle rydych yn mynd
  • URL Tooltip — dangos cyrchfan dolen wrth hofran drosti

Defnyddiwch eich gwybodaeth am ddiogelwch ar-lein

Y mwyaf fyddwn yn trafod, yn rhannu awgrymiadau ac yn effro am ddiogelwch ar-lein, y mwyaf diogel fyddwn ni i gyd. Cadwch i drafod o fewn eich cymuned, ar gyfryngau cymdeithasol, yn y cartref - efallai hyd yn oed ar y diwifr cyhoeddus ar y bws.

  1. Sawl cyfrinair ar-lein sydd gennych chi? Trydar hwn

  2. Pa fath o dechnegau a thriciau diogelwch fyddwch chi'n eu defnyddio ar-lein? Trydar hwn

  3. Ar raddfa o 1 i 10, pa mor ddiogel ydych chi'n teimlo ar-lein? A yw'n amlwg i chi bob amser fod eich gweithgareddau'n ddiogel? Trydar hwn